INKLYUZIV TA’LIM VA INKLYUZIV MADANIYAT TUSHUNCHALARINING PEDAGOGIK MAZMUNI
DOI:
https://doi.org/10.47390/hum-i8v2y2026/n02Kalit so‘zlar:
inklyuziv ta’lim, inklyuziv madaniyat, integratsiya, tenglik, adolat, daxldorlik, ijtimoiy model, universal dizayn, ishtirok, pedagogik qadriyatlar.Annotatsiya
Maqolada inklyuziv ta’lim va inklyuziv madaniyat tushunchalarining pedagogik mazmuni, ularning o‘zaro bog‘liqligi hamda oliy ta’lim muhitida namoyon bo‘lish shakllari tahlil qilingan. Inklyuziya va integratsiya o‘rtasidagi farq, tenglik va adolat, daxldorlik, hamkorlik, pedagogik til, nogironlikning ijtimoiy modeli, universal dizayn, huquqqa tayangan yondashuv va ishtirok tamoyillari ilmiy-pedagogik manbalar asosida yoritilgan. Inklyuziv madaniyat institutsional va shaxsiy darajalarni birlashtiruvchi, qadriyatlar, munosabat me’yorlari hamda kundalik pedagogik qarorlar birligida shakllanadigan tizim sifatida talqin qilingan. Tahlil natijasida inklyuziv madaniyatning ishchi ta’rifi va uni rivojlantirishga xizmat qiluvchi asosiy pedagogik yo‘nalishlar tizimlashtirilgan.
Iqtiboslar
1. Muminova L.R., Shomahmudova R.Sh., Axmedova Z.M. Inklyuziv ta’lim: o‘quv qo‘llanma. – Toshkent, 2019. – B. 12–18.
2. Shomahmudova R.Sh. Maxsus va inklyuziv ta’lim: xalqaro va milliy tajribalar. – Toshkent: Chashma Print, 2011. – B. 24–31.
3. Muzaffarova X.N., Tangirova D. Inklyuziv ta’lim fanidan o‘quv-metodik qo‘llanma. – Jizzax: JDPI, 2011. – B. 18–25.
4. Qodirova F.U., Po‘latova D.A. Inklyuziv ta’lim: nazariya va metodika. – Chirchiq, 2022. – B. 35–43.
5. Madatov I.Y. Inklyuziv ta’lim: darslik. – Toshkent: Best-Publish, 2024. – B. 20–29.
6. Mamarajabova Z.N., Subanova B.Q. Inklyuziv ta’lim: o‘quv qo‘llanma. – Toshkent, 2022. – B. 41–48.
7. Turamuratov U.U., Qurbonova Z.M., Mamatmurotov O.K., Oltiboyev A.E., Zaripova S.E. Inklyuziv ta’lim. Gospital pedagogika. – Termiz: ILM-21, 2024. – B. 5–12.
8. Qahhorova D.S. Inklyuziv ta’lim texnologiyasi. – Toshkent, 2014. – B. 28–36.
9. Muminova L.R. Maxsus pedagogika. – Toshkent: Tafakkur bo‘stoni, 2013. – B. 54–62.
10. Amirsaidova Sh.M. Maxsus pedagogika fani taraqqiyotida Sharq mutafakkirlari g‘oyalarining o‘rni va roli: pedagogika fanlari nomzodi dissertatsiyasi. – Toshkent, 2006. – B. 73–80.
11. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 13-oktabrdagi PQ-4860-son qarori va uning 1-ilovasi.
12. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 12-oktabrdagi 638-son qarori va unga ilovalar.
13. BMTning Nogironlar huquqlari to‘g‘risidagi konvensiyasi. – Nyu-York, 2006. – 24-modda.
14. Booth T., Ainscow M. Index for Inclusion: Developing Learning and Participation in Schools. – Bristol: CSIE, 2011. – P. 13–22.
Yuklab Olishlar
Nashr qilingan
Son
Bo‘lim
Litsenziya
Ushbu ish Creative Commons Attribution 4.0 International License ostida litsenziyalangan.
